Asansörlerde Cep Telefonu Neden Çekmez ?

Cep telefonlarımızın asansör içerisinde neden çekmediğini öğrenebilmek için öncelikle Faraday Kafesinin ne olduğunu bilmemiz gerekecek.

Faraday Kafesi

Hayatımızın bazı noktalarında önemli zamanımızı bir faraday kafesinde geçirmiş olma ihtimalimiz yüksek. Mesela mutfağımızda bir faraday kafesi olabilir mi? Süpriz..

İlk olarak 1836’ da İngiliz bilim adamı Michael Faraday tarafından icat edildi ve modern teknoloji dünyamızda her yere yayıldı. Bizleri hava da güvenli tutabilen, kozmik odalar gibi devlet sırlarını saklayabilen basit ama güçlü araçlardır. Faraday kafesi çalışma prensibi basit elektrostatik kurallara dayanan bir düzenektir.

Bazen Faraday Kalkanı olarak da bilinen bir Faraday Kafesi, elektromanyetik alanlardan (hem statik hem de statik olmayan) şeyleri korumak için kullanılan bir muhafazadır.

Faraday Kafesi Ne İşe Yarar ?

Faraday kafesi çevreledikleri hacmi, dışarıda meydana gelen elektriksel alan değişimlerine karşı korurlar. Bunu yaparken hiçbir güç harcamazlar. Dışarıda meydana gelen elektrik akımlarına karşı, topraklama sistemleri ile binada ki malzemeleri koruması kafesin önemli özelliklerindendir. En iyi performans için kafesin doğrudan toprağa bağlanmış olması gerekir. İletken tellerle ağ şeklinde kaplanmış ve topraklanmış her kafes ile bu koruma gerçekleştirilebilir.

Topraklama kalitesi ve ağ gözü sıklığı korumayı arttırır. Ağ gözleri ne kadar sık olursa Faraday kafesini elektromanyetik dalgalara karşı geçirmezlik oranı da o kadar büyük olur. Dışarıdaki elektrik alan içeri etki edemez, örneğin yıldırımlar gibi statik elektrik boşalmaları iletkenlerden geçer ve içeri sıçramaz. Daha sık ağ gözleriyle daha yüksek frekans elektromanyetik dalgalara karşı geçirmezlik sağlanabilir.

Faraday kafesi yıldırım çarpmalarına karşı da korur. Yıldırım çarpması herhangi bir metal aracı etkilediğinde, içinde bulunan insanlar metal yüzeyin dışı elektriksel bir temasa girmedikleri süre içinde güvende olurlar. Kapalı metalik araç Faraday kafesi görevi yapar ve yıldırımın güçlü elektrik alanından iç tarafı korur.

Asansörler Bir Faraday kafesi midir ?

Asansörler iyi bir Faraday kafesi değildir lakin kısmen sayılabilirler. Çünkü Asansör kabinleri tamamen metal bir kutu gibi düşünmek doğru değildir. Özellike daha eski yıllarda yapılmış asansörlerde ahşap, plastik ve metal malzemelerin birlikte kullanıldığını görüyoruz. Günümüzde EN TS 81-1, 81-20 vb standartlara göre asansörlerin daha dayanıklı, mukavemeti yüksek malzemelerden komplike bir tasarım istenildiğinden, Makine dairesi kapılarından tutun, Makina-motor sehpaları, kat kapıları ve asansörlerin kabinleri neredeyse tamamen metalden oluşmaktadır. Bu yüzden modern asansörleri bir Faraday Kafesi gibi görebilirsiniz.

Asansör kabinlerin kısmen Faraday kafesi gibi davranmasının sebebleri şunlardır; Standartlara göre modern asansörlerin tasarımında hemen hemen tüm iletkenler üzerinde topraklama bulunmaktadır; kat kapılarında, asansör kabininde, kat buton yerlerinde, raylarda vs.. Bunun yanı sıra Asansör kabinine enerjinin ulaşması ve kumanda kasetlerinin, aydınlatmaların, kabin üstündeki bakım kumandasının çalışması için flexible kablo ile bağlantı gerçekleştirilir. Bundan dolayı kabinin etrafında bir elektromanyetik alan zaten mevcuttur.

Resim 1

Elektro manyetik radyasyonu (ışığı) oluşturan fotonların enerjisi, frekansla artar( Resim 1). Radyo dalgaları fotonlarının enerjisi düşüktür, görünür ışığın daha yüksek, X ışınlarının daha da yüksektir. Yüksek enerjili bir foton, yani gama ışınları, x ışınları maddenin içine daha fazla nüfuz eder. Cep telefonlarımızın yaydığı ve onlara ulaşan sinyaller Radyo dalgalarıdır.

Radyo dalgaları daha geniş dalga boyuna ve düşük foton enerjisine sahip olduğu için zaten bir manyetik alana sahip olan bir nevi Faraday kafesine benzeyen bir düzeneğin içerisine girdiğinizde cep telefonu sinyallerinin ulaşması veya içeriden dışarıya çıkması oldukça güçtür. Bundan dolayı asansör kabinin içerisine girdiğinizde baz istasyonu ile bağlantınız kesilmektedir.

One thought on “Asansörlerde Cep Telefonu Neden Çekmez ?”

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir